Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk Türkçe Hutbeleri yeniden yayınlandı

1927 yılında Atatürk’ün talimatıyla hazırlanan 51 adet hutbe Osmanlıca harflerle Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından kitap şeklinde yayınlanarak tüm camilerde okutulmak üzere dağıtılmıştı. Heyamola Yayınları 90 yıl sonra söz konusu hutbeleri Türkçe harflerle yeniden yayınladı.

Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk yurt gezilerinde pek çok defa Hutbelerin Türkçe okunmasını gerektiğini söylemiş.

Cumhuriyet öncesi ilk Türkçe hutbe, TBMM ‘nin Abdülmecid Efendiyi halife seçen kararının ilgiliye tebliği esnasında, 22 Kasım 1922 günü İstanbul Fatih Camiinde Kırşehir Milletvekili Müfit Kurutluoğlu tarafından okunmuş. Müfit Efendi, bu Hutbesinde Arapça Allah’a ve Peygamber’e dua ve övgü bölümleri dışında hutbenin tümünü Türkçe okumuş. (Ali Fuat Cebesoy, General Ali Fuat Cebesoy’un Siyasi Hatıraları, İstanbul, 1957, s. 165)

Daha sonra Meclis kararıyla (TBMM Zabıt Ceridesi, s. 2 1 9-225), Diyanet İşleri Başkanlığı Türkçe Hutbe için görevlendirilir. 1926 yılı sonlarında beş uzmandan oluşan bir komisyonca hazırlanan 58 hutbe örneği Diyanet İşleri Başkanlığına sunulur.

Bu hutbelerden 51 adetini uygun bulan zamanın Diyanet İşleri Başkanı M. Rıfat Börekçi, bir yazı ekinde hutbeleri hatiplere gönderir. Ayrıca yazıda dua-övgü ile bundan sonra gelen Kur’an ve Hadis metinlerinin Arapça ve Türkçe, öğüt kısmının ise sadece Türkçe okunmasını istemiştir. Bu talimat, 1927 yılında yürürlüğe konulur.

Ayrıca 1927 yılında Diyanet İşleri Başkanlığınca içerisinde 51 adet Türkçe hutbe bulunan bir kitap bastırılır. Şu anda elinizde bulunan bu kitapta M. Rıfat Börekçi, hutbenin nasıl okunacağını, pek uzun tutulmaması gerektiğini ve hutbenin bir ibadet olduğunu anlattıktan sonra dil konusuna değinilmiş. Bu konuda Allah’a hamd (Allah’a karşı şükran duygusunu bildirme) ve Peygamber’e Salat-ü Selam’ı içeren kısmının Arapça olmakla beraber, öğüt kısmının Türkçe olması gerekliliğini belirtmiş.

Bu kitabı yayına hazırlayan Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk Diyanet İşleri Başkanı Mehmet Rifat Börekçi 29 Kasım 1860 yılında Ankara’nın  Beynam köyünde doğdu. Babası Börekçizadelerden Ali Kazım Efendi’dir. Ölüm tarihi olan 5 Mart 1941 yılına kadar Diyanet İşleri Başkanlığını sürdürdü.

Kitapta Yer Alan Hutbe Başlıkları:

HUTBE 1 / Çalışan Mükafatını Görür
HUTBE 2 / Vatan Müdafaası
HUTBE 3 / Tayyare Cemiyetine Yardım
HUTBE 4 / Temizlik
HUTBE 5 / Sağlığın Başı Temizliktir
HUTBE 6 / Nezafet
HUTBE 7 / İman, Amel
HUTBE 8 / Mümini Kâmil
HUTBE 9 / Namazın Hikmet Meşruiyeti
HUTBE 10 / Namaz ve Hikmeti
HUTBE 11 / Peygamberimiz Efendimizin Ahlakı
HUTBE 12 / Anaya Babaya İtaat
HUTBE 13 / Anaya Babaya Hürmet
HUTBE 14 / Evlenmek, Evlâd Yetiştirmek
HUTBE 15 / Herkes Kazancına Bağlıdır
HUTBE 16 / İslam Dininde Sayın Kıymeti
HUTBE 17 / Say ve Amel
HUTBE 18 / Ticaret
HUTBE 19 / Ticaret
HUTBE 20 / Sanat
HUTBE 21 / Ziraat
HUTBE 22 / Ebnai Cinsimize Hürmet ve Muavenet
HUTBE 23 / Öksüzlere Yardım
HUTBE 24 / Öksüzleri Himaye Etmek
HUTBE 25 / Allah’ın Peygamberin Hayat Verecek Emirleri
HUTBE 26 / Allah’ı Sevmek Peygambere İttibağ Etmek
HUTBE 27 / Ramazan’ı Şerif ve Oruç
HUTBE 28 / Oruç ve Ehemmiyeti
HUTBE 29 / Kötü Huylardan Tehzir
HUTBE 30 / Su-i Zan, Tecessüs, Gıybet
HUTBE 31 / İstihza, Kötü Söz, Kötü Lakap
HUTBE 32 / Eksik Ölçenler, Yanlış Tartanlar
HUTBE 33 / Dünya ve Ahiret İçin Çalışmak, Fesat Çıkarmamak
HUTBE 34 / Nifak ve Hased
HUTBE 35 / Allah’tan Korkmak, Nas ile Hoş Geçinmek
HUTBE 36 / Emanete Riayet
HUTBE 37 / İçkinin Fenalığı
HUTBE 38 / İçkinin Fenalığı
HUTBE 39 / İşretin İçtimai Zararları
HUTBE 40 / Kumarın Fenalığı
HUTBE 41 / Hekim, İlaç, Hastalık
HUTBE 42 / Herkes Yaptığının Cezasını Bulacak
HUTBE 43 / Kardeşlik Dargınlık
HUTBE 44 / Tevazu Kibir
HUTBE 45 / Mevlid
HUTBE 46 / Miraç
HUTBE 47 / Kadir Gecesi
HUTBE 48 / Ramazan Bayramı
HUTBE 49 / Kurban Bayramı
HUTBE 50 / Ramazan Bayramı Haftası
HUTBE 51 / Askerliğin Şerefi

YORUM YAP

Lütfen yorumunuzu girin!
Lütfen adınızı buraya girin
Captcha verification failed!
Captcha kullanıcı puanı başarısız oldu. lütfen bizimle iletişime geçin!