Homeros’un Eserleri Hiçbir Zaman Yasaklanmadı

Anadolu topraklarında Anadolulu Homeros’un eserleri hiçbir zaman yasaklanmadı. Osmanlı arşivlerinde tespit ettiğimiz bir belge ise bunun en güzel kanıtı.

Akhalar ve Troialılar arasında MÖ 1200’lerde yapılan savaşı ve savaştaki kahramanlık hikayelerini konu alan Troia Efsanesi, savaşın yaşandığı dönemden itibaren anlatılmaya başlanmış ve sözlü destan geleneği ile MÖ 8. yüzyılda Batı Anadolu’daki Antik Foça (Phokaia), İzmir’in 8 km kuzeyinde yer alan Smyrna ve Değirmendere (Kolophon) arasındaki bölgede dünyaya gelen Homeros’a kadar gelmiştir. Homeros’un İlyada ve Odysseia destanları ile MÖ 730-700’lerde yazıya geçirdiği bu efsane, bu tarihten sonra dünya edebiyat, sanat ve politika tarihine yön vermiştir.

Sadece pagan inançların izlerini taşıdığı için arındırılacaklar listesine alınmışlardır

Homeros’un dünyayı etkisi altına alan bu eserleri tarih boyunca insanların heyecanla okudukları ve toplumun değerleri ile çelişmeyen, her toplumun içlerinde kendilerinden birer parça buldukları eserler olmuşlardır. Dünyada farklı dillere çevrilen eserler bazı dönemlerde, özellikle de Hristiyanlık döneminde bazı engelleme veya düzeltmelere maruz kalsa da hiçbir zaman tamamen yasaklanan eserler olmamışlardır. Örneğin Papa 4. Paul döneminde hazırlanan Yasaklanmış Kitaplar ve Yazarlar İndeksi’nde dahi Klasik yazarlar, Homeros, Platon, Aristoteles, Cicero, Virgil, Euclid, Hipokrat, Thucydides ve diğerleri yer almamış, sadece pagan inançların izlerini taşıdığı için arındırılacaklar listesine alınmışlardır.

7 adet kitap çıktığı ve bu kitaplar arasında yasaklı kitap olup olmadığı sorulmaktadır

Anadolu topraklarında ise Anadolulu Homeros’un eserleri hiçbir zaman yasaklanmadı. Osmanlı arşivlerinde tespit ettiğimiz bir belge ise bunun en güzel kanıtı. Hicri 10.05.1318, Miladi 05.09.1900 tarihli bir Osmanlı belgesinde Hüdavendigar Vilayeti Mudanya kaymakamlığı tarafından Maarif Nezareti’ne gönderilen bir yazıda “Birusa/Bursalı ağa nam Memnun” olarak yer alan ve isminin Memnun olduğu anlaşın biri kişinin ölümü üzerine eşyaları arasından 7 adet kitap çıktığı ve bu kitaplar arasında yasaklı kitap olup olmadığı sorulmaktadır. Bu Kitaplar arasında Homeros’un İlyada destanı da vardır. Gelen cevapta ise kitaplar arasında yer alan “History of the Byzantine Empire” adlı kitabın yasaklandığı, “Element of Political Economy, Trgonometry, New History of English Literature, Vergilius’un  Aeneas, Heredot’un manzun eseri ve Homeros’un İliada” adlı eserlerinin ise sakıncalı bulunmadığı hakkında bilgi verilmiştir.

Buradan da şu anlaşılıyor ki, dünya vatandaşı olmayı başaran Anadolulu ozan Homeros kendi doğduğu topraklarda her zaman sevilmiş ve saygı görmüş ve eserlerine hiçbir zaman yasak konulmamıştır.

 Yazan: Fecri Polat/Mübarek İpek

 

YORUM YAP

Lütfen yorumunuzu girin!
Lütfen adınızı buraya girin